logoL
contacthome
Ελληνοσουηδικές Όψεις
Svenska Grekiska Perspektiv

ΘΕΑΤΡΙΚΑ ΕΡΓΑ/
TEATERPJÄSER



 

 

 

 

 

 

Strindberg: Historiska Miniatyrer

Alkibiades (sv) alkivPDF Αλκιβιάδης (gr)alkPDFgr

Strindberg: Historiska miniatyrer, Alkibiades

HISTORISKA
MINIATYRER

av
August Strindberg
Stockholm
Albert Bonniers förlag
Alb. Bonniers boktryckeri 1917

Alkibiades

Kartafilos, skomakaren, satt i sin bod vid Acharnaniska porten och lagade koturner åt
Dionysosteatern som ville göra ett sista försök att få upp tragedien vilken legat under en tid för Aristofanes' farcer.

Romaren Lucillus stod och hängde vid fönsterbrädan; och som filosofien med Sokrates och sofisterna kommit på modet, så filosoferade skomakaren och den landsflyktige decemviren så gott de förmådde.

-  Du romare, sade Kartafilos, liksom jag främling här i staden, vad synes dig om staten och styrelsen ?
-  Liknar på ett hår de romerska.    Hela Romjs historia  hittills  kan  sägas  i två  ord:   Patricier och plebejer!
-  Alldeles som här!
-  Med den  skillnad,  att Rom har en framtid, Hellas  endast  en forntid.
-  Vad vet man om Roms framtid?
-  Den Cumaeiska sibyllan har siat att Rom skall besitta jorden.
-  Vad säger du, Rom ?   Nej, Israel skall göra't, Israel har löftet.
-  Det vågar jag ej förneka, men Rom har också löftet.
-  Det givs bara ett löfte och en gud!
-  Kanske det är samma löfte, samma gud! Kanske Israel skall segra genom Rom.
-  Genom Messias, den utlovade, skall Israel segra.
-  När kommer din Messias då?
-  I tidens fullbordan, när Zeus är död.
-  Må vi se det!   Jag väntar, jag, ty Zeus har flyttat till Rom och heter där Jupiter Capitolinus.

Aristofanes, känd på sin tranhals och sin öppna mun, trängde sig fram till det öppna fönistret.
-  Har du ett par låga sålskor, Kartafilos?   Ett par sockor; koturner har du nog, ser jag, men sockan har vunnit.
-  Till tjänst, herre
...
-  Vi skola ha dem på teatern, förstår du!
...
Nej, se Lucillus!
...
Och av oberett läder, icke garvat.
-  Vad månde då bjudas oss på teatern?
-  Jo, nu skall Kleon upp och dansa, och tanken er, när ingen vågar agera den   garvarhunden, så måste jag själv dra åstad.  Jag skall  spela Kleon!
Aj, aj, aj!
-  Var är den store fältherren Kleon nu då?
-  I  nytt fälttåg mot  Brasidas. När  nämligen fältherren Demosthenes vann slaget vid Sphakteria, så tog  Kleon äran och fick triumfen, och troende sig vara en väldig krigare tågade han ut mot Brasidas. Krukan gick emellertid så länge
...
-  Tills hon sprack! hördes en mellankommande röst.
Det var Alkibiades:
-  Papaja!  Kleon är slagen; Kleon har flytt! Nu är det jag!   Opp till Pnyx!
Och så var han borta.
-  Till Pnyx alltså, och jag får en ny komedi, som skall heta Alkibiades.
-  Du har kanske rätt,  svarade Lucillus. Det hela är icke värt att begråtas. Därför: låtom  oss skratta!

Alkibiades stod åter i talarstolen på Pnyx. Han var hemma där, och han hade alltid folkets öra, ty han var icke tråkig. Bortskämd av alla, verkade han upplivande med sin groteska fräckhet.

Nedanför talarstolen syntes bland andra den kloke, rike och förnäme Nikias, som alltid sökt medla mellan Sparta och Athen, men genom sin betänksamhet oftare skadat än gagnat.

Alkibiades, som kände Nikias och hans politik samt fruktade hans opposition, beslöt att göra en mästerkupp. Han ville icke tala om Sparta och Athen, vilket Nikias väntade, utan han ville göra en volt och tala om något helt annat. Folket älskade nyheter, och i dag skulle de få något helt nytt.

- Athenare! började han. Kleon är slagen, ihjälslagen och jag ställer därför min obestridda talang till statens förfogande. Ni känna mina små fel, men nu ska ni lära känna mina stora förtjänster. - Hören, athenare! Det var en gång, då Hellas ägde Mindre Asien och sträckte sina vingar österut. Perserkonungen tog bort dessa våra nybyggen det ena efter det andra, och han står nu i Thracien. När vi alltså icke längre få gå österut, så måste vi gå västerut, mot solens nedgång. I haven hört mer eller mindre dunkelt tal om staten Roma, som växer och växer. Våra landsmän hade tidigt tagit den del av italiska halvön som heter Tarent och vi äro därigenom nära grannar till romarna. Och den skönaste av öar, det rika Sicilien, blev vår. Men så småningom hava romarna kringbyggt våra kolonier och hota deras självbestånd. Romarna tränga oss, men de tränga även norrut mot Gallien och Germanien, romarna tränga söderut mot Afrika. Perserkonungen, som förut varit vår fiende, är nästan vår vän, och faran heter numera icke persern utan romarn! Därför, och med tanken på framtiden, säger
jag er, athenare: Låtom oss gå till Italien, låtom oss gå till Sicilien; från Sicilien kunna vi sedan tävla med romarn om besittningen av Hispanien och Herakles' stöder. Med Sicilien äga vi låset till Egypten; med Sicilien skydda vi det hotade Tarent, med Sicilien kunna vi i nödfall lämna det sjunkande skeppet Hellas! Världen är stor, varför skola vi sitta och mögla här i obygden? Hellas är ett utsuget land, låtom oss bryta ny mark. Hellas är ett utseglat skepp, låtom oss bygga ett nytt, och göra ett argonautertåg
till nya Kolchis att hämta nya gyllene skinn, följande solens väg, mot väster! Athenare, låtom oss gå till Sicilien!

Dessa nya vidder, talaren hade öppnat, behagade folket, som var trött på det eviga Sparta och perserkungen; och uppeldade av fruktan för det växande Rom, varginnans unge, mottogs det lättsinniga förslaget med bifallsrop och handuppräckning.

Nikias begärde ordet och varnade, men ingen hörde på. Den Skythiska polisen, som bevakade ordningen på Pnyx, kunde icke skaffa honom åhörare. Och då Nikias insåg, att han icke kunde hindra företaget, ställde han sin tjänst till Alkibiades förfogande och började rusta ut flottan.
*
Aspasia satt änka efter Perikles och hade sörjt honom nu en lång tid. Hemicykeln fanns icke mer, men av de kvarvarande få vännerna mottog hon stundom ett besök. Sokrates var den trognaste. Och han satt nu en afton hos henne i den lilla villan med
tegeltaket vid stranden av Kefissos.

-  Nej,   Aspasia,   talade  Sokrates;  jag  avrådde tåget till Sicilien, Nikias avrådde, astronomen Meton avrådde, men det skulle ske. Alkibiades hade skaffat sig ett gynnsamt orakelsvar från Ammonstemplet.
-  Tror du på orakler, Sokrates?
-  Ja och nej!  Jag har min egen daimon, som du vet, vilken varnar men aldrig manar; den råder, men befaller icke. Väl, denna inre stämma har sagt mig: Hellas skall icke erövra världen!
-  Skall Rom göra det?
-  Ja, men åt en annan!
-  Du vet, att Perikles' stora tanke var ett enigt Hellas, alla staters sammanslutning
...
-  Det var Perikles' önskan, men gudarnas vilja var en annan. Alkibiades' dröm om Hellas' världsvälde var  också stor,  men gudarnas  drömmar äro större.
-  Vad tror du Kleons död inbringar Athen?
-  Ingenting! Efter Kleon kommer Anytos. Kleon är evig, ty Kleon är namn på en tanke!

Protagoras, något duven och åldrad, syntes på inre gården.

-  Där ha vi Protagoras!
-  Sofisten! Jag älskar honom icke, sade Aspasia, han är en fil som gnager sönder all vilja, hans grubbel förtager all beslutsamhet.
-  Du  talar sant  och förståndigt, Aspasia, och under andra tider skulle du ha suttit på en Pythonissas trefot och siat. Du vet kanske icke, som prästinnan, vad du säger, men en gud talar genom dig.
-  Nej,  Sokrates, jag talar dina tankar,  det är allt!

Protagoras trädde fram:

-  Sorg i Athen, sorg i Hellas!   Ve! – så hälsade han.
-  Vad så, Protagoras?
-  Fidias, den oförgätlige, är död i fängelset.
-  Ve, då har man dödat honom.
-  Staden förtäljer så.
-  Fidias är död!
-  Av gift sannolikt, så säges, men det behöver ej vara sant.
-  Alla dö här i Athen före åldern, när kommer vår tur?
-  När vår tur kommer!
-  Är det för pythondödarens pilar vi falla?  Vi plockas  ju bort som finkar?
-  Vi Apollos barn, skulle fadren döda oss?
-  Saturn har återvänt att äta sina barn.
Sokrates försjönk i sina tankar och blev stående:
-  Vi ha förtörnat gudarna!
Lucillus, romaren, trädde in.
-  Se  romaren! sade Sokrates, framtidens och världens herre.Vad förkunnar han?
-  Jag kommer för att varna Protagoras. Han skall landsförvisas.
- Jag?
-  Du är landsförvisad.
-  I vilken egenskap?
-  I egenskap av hädare! Du har förnekat statens gudar!
-  Vem är angivaren?
-  Sykofanten, den osynlige, den allestädes närvarande.
-  Allt är sannolikt, intet är visst! Inföll Protagoras.
-  Jo, det är visst.
-  Nåväl, inför denna visshet ramlar min tankebyggnad, såsom allt annat ramlar!
-  Panta rhei! Allt flyter, flyter undan; intet består, allt uppstår, växer och dör!
-  Farväl  då,  Aspasia,  Sokrates, vänner, fädernesland! Faren väl!
Protagoras gick, med manteln över huvudet.
-  Skall Athen saknα Protagoras? Frågade Aspasia.
-  Han har lärt athenarna att tänka, att tvivla; och tvivlet är vishetens begynnelse.
-  Aristofanes har mördat Protagoras, och han skall mörda dig en gång, Sokrates.
-  Det har han redan gjort, min hustru har fröjdat sig däråt, men jag lever.
-  Där är unge Platon, han ser ödesdiger ut. Nya sorgebud, gissar jag.
-  Gissar? Jag svär! Sjung sorgesång, Platon.
-  Sånger, ty det är pluralis. Alkibiades är anklagad och återkallad!
-  Vad har han gjort?
-  Före sin avresa har han kullslagit alla Hermesstoder i Athen.
-  Det är för mycket för en människa, det har han icke kunnat.
-  Anklagelsen är bestämd: Statens gudar!
-  Och nu hämnas gudarna!
-  Hellas' gudar ha flyttat till Rom.
-  Där sade du't!
-  Nu kommer numro två: athenarna äro slagne på Sicilien, Alkibiades har flytt till Sparta, och numro tre.
- Nikias är halshuggen.
-  Då må vi köpa oss gravar på Kerameikos!
*

Invid Nemesistemplet på Agoran stod garvaren
Anytos och sprakade vid Thrasybulos, en hittills
okänd, men nu uppdykande patriot.
Anytos slamrade:
-  Alkibiades är i Sparta; Sparta söker hjälp hos perserkonungen, oss återstår endast att göra detsamma.
-  Gå till fienden?  Det är förräderi.
-  Det givs intet annat.
-  Det  gavs en gång Termopyle och Salamis!
-  Men nu ges Sparta, och spartanerna stå vid Dekeleia. Våra legater ha redan avseglat till perserkonungen.

-  Då kan vi lyfta ner Athenas stod från Parthenon! Anytos!   Se mig på ryggen; mitt ansikte vill jag icke visa, ty det skämmes, när jag nu går!
Anytos blev ensam, och gick en stund utanför templets portik. Därpå stannade han, och trädde sedan in i hallen.
Prästinnan, Teano vid namn, tycktes ha väntat honom.                                                              
Anytos tog ordet:
-  Har du utfört rådets uppdrag?
-  Vilket uppdrag?
-  Du skulle ju uttala förbannelsen över fäderneslandets  fiende, Alkibiades.
-  Nej, jag har endast i uppdrag att välsigna.
-  Hava då Hämndens gudinnor upphört skipa rättvisa ?
-  De ha aldrig lånat sig till dödliges hämnd.
-  Har icke Alkibiades förrått sitt land?
-  Alkibiades' land är Hellas, icke Athen; Sparta ligger i Hellas.
-  Äro gudarna också vordne sofister?
-  Gudarna äro vordne stumma.
-  Då kan du stänga templet när som hälst!
*

Den oförbätterlige Alkibiades hade verkligen flytt från Sicilien till fienden i Sparta, och satt nu till bords med konungen Agis, ty Sparta hade behållit konungastyrelse, under det Athen redan tidigt avsvurit densamma.

-  Min vän, talade konungen, jag ville icke att du spisade vid det offentliga gemensamma bordet, du som är van vid Athens lysande gästabud hos Aspasia.

-  Jag?   Oj, oj!   Den enklaste kost var alltid min regel; sova med solen och upp med solen, du vet inte hur sträng jag är mot mig själv.
-  När du säger det, måste jag tro det. Ryktet har alltså förtalat dig.
-  Förtalat?  Ja, förvisso!  Du minns Hermes-stoderna, som jag icke slagit omkull, och vilka blevo min undergång.
-  Är det också lögn?
-  Det är lögn.
- .Nå, säg mig en annan sak, tror du att gudarnas vilja nu är att Sparta skall vinna på Athen?
-  Så visst, och likavisst som dygden skall segra på lasten. Sparta är alla dygders boning och Athen alla lasters.
-  Man säger att alla athenarna vänt sig ifrån kvinnorna till männen. Är det sant?
-  Ja, så djupt äro de sjunkna, och därför skola de utrotas från jorden.
-  Nu hör jag, att du icke är den jag trott, och nu skall jag lämna dig befälet över hären. Gå vi nu mot Athen?
-  Jag är redo!
-  Och utan  skrupler mot din fädernestad?
-  Jag är hellen  och  icke athenare! Sparta är Hellas' huvudstad.
-  Alkibiades är stor!  Nu går jag till strategen, och i afton tåga vi.
-  Gå, konung, Alkibiades följer!
Konungen gick, men Alkibiades följde icke genast, ty bakom gardinen till gyneceum stod drottningen och väntade. När platsen var tom, störtade hon in.
-  Hell, Alkibiades, min konung!
- Drottning, vi kallar du din tjänare konung?
-  Därför att Sparta  hyllat dig,  därför att jäg skänkt  dig  min ynnest, därför att du  är född av hjälteätt.
-  Konung Agis den andre lever.
-  Icke för länge! Vinn ditt första  slag, och Agis är död!
-  Nu börjar livet le mot den hårt prövade, landsflyktige. Om du visste min barndom med dess sorger, min ungdom med dess försakelser! Vinet var icke vuxet för mig,   kvinnan var icke skapad för mig; Backos kände jag icke, Afrodite var ej min gudinna. Den kyska Artemis och den visa Pallas ledde mig över ungdomens förvillelser mot mitt mål, som var vetandet, visheten och äran! Timia drottning, när jag första gången delade din bädd ...
-  Tyst!
-  Då gick det upp för mig att skönheten är mer än visheten och ...
-  Tyst, man lyssnar!
-  Vem lyssnar?
-  Jag, Lysander, strategen! svarade en skarp stämma, och mitt på golvet stod han:
-  Nu känner jag dig, Alkibiades, och jag har ditt huvud under min ena arm, men jag har Spartas ära under min andra. Fly innan jag kväver dig.
-  Du har lyssnat vilse, Lysander!
-  Fly, gör oss den nåden att fly!  Det står femti hopliter därute och vänta på ditt huvud.
-  Hur många sa du?   Femti? - Då flyr jag, ty över tretti maxar jag inte. - Min drottning, farväl. Jag trodde Sparta om bättre än så. Detta skulle aldrig ha hänt i Athen.  Nu går jag till perserkungen, där  man förstår bättre det passande, och där jag
slipper äta svartsoppa!
*

Och så sitter Alkibiades hos persiske ståthållaren Tissafernes. Och Alkibiades, den  talföre, talar:

-  Jo, min lärare, Protagoras lärde mig en gång, att allting födes ur sin motsats, därför, ser du, kan mitt sinne rymma alla motsatser. Sparta och Athen äro mig lika kära, det vill säga lika förhatliga, den enas statsgudar och den andras dygder.
-  Du har ett stort hjärta, främling, rymmer det Persien också?
-  Hela världen!
-  Vad tycker du då om vår huvudstad?
-  Jag älskar alla huvudstäder!
-  Men för ögonblicket skall du tycka mest om vår.
-  Det gör jag också!
-  Och du skall tycka om våra bundsförvanter också.
-  Vem, förlåt, är bundsförvant för ögonblicket?
-  I dag är det Sparta.
-  Gott, då tycker jag om Sparta.
-  Men om det är Athen i morgon?
-  Så tycker jag om Athen i morgon.
-  Tack! Nu förstår jag att Hellas är färdigt. Är det så ruttet, gamla Grekland, då är det knappt värt en erövring.
-  Protagoras lärde att  människan är alltings mått, därför mäter jag all tings värde utifrån  mig själv. Vad som har värde för mig, det värderar jag.
-  Sådant lär ni av era profeter! Då ha vi bättre; känner du Zarathustra?
-  För att vara er angenäm skulle jag önska ha känt honom från min barndom.
-  Då hade du kunnat skilja på gott och ont, på ljus och mörker, på Ormuzd och Ahriman. Och du skulle ha levat i hoppet, om ljusets slutliga seger och om en all-försoning genom lidandet.
-  Jag kan ju försöka! Är det en stor bok?
-  Vad heta era heliga böcker?
-  Heliga? Vad är så det?
-  Var hämtar ni er religion, kunskapen om gudarna?
-  I Homeros, tror jag.
-  Inte tror ni att Zeus är den allerhögste, världens herre?
-  Jo, det tror jag visst.
-  Men han är ju menedare och pederast
-  Ja! Vad kan man göra åt det.
Tissafernes reste sig:
-  Hör du, gästvän, sade han; vi kunna ingenting företaga tillsammans, ty vi tjäna icke  samma gudar; I kallen oss Βarbaren. Väl, främlingen först, men vilden sedan!  Jag har icke namn nog skändligt på folk som dyrkar sådana gudar. - Nu äro athenarna
lika stinkruttna som du, och de ha förlåtit dig. Härute står en legat från Athen som tigger att du återvänder. Gå till Athen, där är din plats!
-  Till Athen? Aldrig! Jag litar icke på dem.
-  Och de icke på dig, det passar! Gå till Athen, och säg dina landsmän: att persern icke vill ha dem! Vinrankan söker den friska almen, men kålhuvet flyr
hon.
Alkibiades hade börjat vandra på golvet. Det betydde att han var tvehågsen.
-  Står athenarn verkligen därute? frågade han.
- Han ligger därute på sina knän för att be förrädaren Alkibiades om nåden att bli  deras herre. Men hör, du är väl folkets man?
-  Ja, naturligtvis.
-  Då måste du ändra ståndpunkt, ty nu råda de förnäma i Athen.
-  Ja, jaså, jaha, men jag är ju förnäm, den förnämaste i staden.
-  Snurra, sök en piska.
Alkibiades hade stannat:
-  Jag tror, jag måste tala vid athenarn ändå!
-  Gör det!  Tala athenieniska vid honom! Persiska förstår han inte.
*
Alkibiades återvände till Athen, dödsdomen upphävdes, och som fältherre med vunnet slag fick han triumftåg från Piraeus. Men gunsten var obeständig, och efter att ha varit misstänkt för äregiriga planer på en konungakrona, flydde han igen, denna gång till persiske satrapen Pharnabazos. Som han icke kunde leva utan intriger, blev han snart invecklad, avslöjad och dömd till att dödas.
*
Alkibiades satt hos sin väninna och samtalade i all rö och maklighet:
Du tror då, Timandra, att Cyrus går mot sin broder Artaxerxes för att intaga Persiens tron?
-  Jag är viss därpå, och lika viss att han har tio tusen athenare under Xenofon med sig.
-  Vet du om Artaxerxes är varnad?
--  Jag vet det!
-  Vem har kunnat varna honom?
-  Det har du gjort.
-  Vet Cyrus det?
-  Ja, det vet han.
-  Vem har förrått mig?
-  Det har jag!
-  Då är jag förlorad.
-- Ja, det är du.
-  Tänk, att jag skulle falla på en kvinna!
-- Kunde du vänta annat, Alkibiades?
-  Egentligen icke! - Kan jag inte fly?
-  Inte du men jag.
-  Jag ser rök, är det eld i huset?
-  Ja, det är! Och bågskyttar utanför!
-  Lustspelet är slut!   Vi  återvända  till sorgespelet

-  Och satyrspelet tar vid.
-  Det är hett om fötterna, eljest brukar döden komma med kyla.
-  Allting föds av sin motsats, Alkibiades.
-  Giv mig en kyss!
Hon kysste honom, den skönaste man i Athen.
-  Tack!
-  Gå till fönstret, får du se något!
Alkibiades gick till fönstret:
-  Nu ser ja
...
I detsamma träffades han av en pil:
-  Nu ser jag däremot ingenting!   Det mörknar nämligen, och jag som trodde det skulle ljusna!
Timandra flydde, när liket började brinna.

Στρίντμπεργ: Ιστορικές μονογραφίες, Ο Αλκιβιάδης

HISTORISKA MINIATYRER av  August Strindberg  (Bonniers, Stlm:1917)
Μετάφραση: Οδ. Παπαθανασίου

O Αλκιβιάδης
Ο Καρτάφιλος, ο υποδηματοποιός, καθόταν στο σπιτάκι του στην είσοδο της πόλης επί της οδού Αχαρνών και επισκεύαζε σανδάλια για το θέατρο του Διονύσου, όπου θα ανεβαζόταν  τραγωδία, κάτι που είχε να συμβεί εδώ και καιρό, γιατί το λόγο είχαν οι κωμωδίες του Αριστοφάνη.
Ο Ρωμαίος Λουκίλιος στεκόταν, ακουμπώντας τα χέρια του στη σανίδα του παραθύρου. Καθώς η φιλοσοφία με το Σωκράτη και τους Σοφιστές ήταν στο προσκήνιο, ο εξόριστος συγκλητικός με τον τσαγκάρη άρχισαν να φιλοσοφούν όσο καλά μπορούσαν.

  • Εσύ Ρωμαίε που είσαι ξένος σ’ αυτήν εδώ την πόλη, όπως κι εγώ, τι γνώμη έχεις για το κράτος και τη διακυβέρνησή του;
  • Δεν μοιάζει ούτε σε μια τρίχα με το ρωμαϊκό. Ολόκληρη η ιστορία της Ρώμης μέχρι τώρα αφορά σε δυο λέξεις: Πατρίκιοι και Πληβείοι.
  • Ακριβώς, όπως εδώ!
  • Με τη διαφορά, ότι η Ρώμη έχει μέλλον, ενώ η Ελλάδα μόνο παρελθόν.
  • Τι μπορείς να ξέρεις για το μέλλον της Ρώμης;
  • Η ιέρεια του ιερού της Κύμης έχει προφητεύσει ότι η Ρώμη θα κυριέψει τη γη.
  • Τι λες; Η Ρώμη; Όχι, το Ισραήλ θα κατακτήσει τη γη, αυτό έχει την εντολή.
  • Δεν τολμώ να το αρνηθώ, αλλά και η Ρώμη έχει την εντολή.
  •  Υπάρχει μόνο μία υπόσχεση που δόθηκε  και ένας θεός!
  • Πιθανώς να πρόκειται για την ίδια υπόσχεση και τον ίδιο θεό! Ίσως το Ισραήλ να νικήσει μέσω της Ρώμης!
  • Το Ισραήλ θα νικήσει μέσω του υπεσχημένου Μεσσία.
  • Πότε θα ‘ρθει ο δικός σου Μεσσίας;
  • Με το πλήρωμα του χρόνου, όταν θα πεθάνει ο Δίας.
  • Μακάρι να το δούμε αυτό! Περιμένω κι εγώ, γιατί ο Δίας πήγε στη Ρώμη κι εκεί αποκαλείται Jupiter Capitolinus.

Ο Αριστοφάνης, γνωστός για το μεγάλο γερανίσιο λαιμό του και το ανοιχτό στόμα του, εμφανίστηκε στο ανοιχτό παραθυράκι.

  • Έχεις κανένα ζευγάρι χαμηλά σανδάλια, Καρτάφιλε;  Ένα ζευγάρι κοντές κάλτσες… βλέπω ότι έχεις και κόθορνους, αλλά προτιμώ τις κοντές κάλτσες.
  • Στην υπηρεσία σας, κύριε…
  • Θα θέλαμε να τα ‘χουμε στο θέατρο, καταλαβαίνεις!...
  • Όχι, κοίτα ο Λουκίλιος! ... Και από ατόφιο δέρμα, όχι κατεργασμένο.
  • Θα μας καλέσεις στο θέατρο.
  • Μάλιστα, πρόκειται να σηκωθεί ο Κλέων να χορέψει, και σκέφτομαι αφού κανένας δεν τολμά να υποδυθεί αυτόν τον ασυναίσθητο σκύλο, πρέπει να το κάνω μόνος μου. Θα παίξω τον Κλέονα. Άι, άι, άι.!
  • Πού βρίσκεται αυτός, ο μεγάλος στρατηγός τώρα;
  • Σε καινούργια εκστρατεία, εναντίον του Βρασίδα.
  • Όταν δηλαδή ο στρατηγός Δημοσθένης κέρδισε τη μάχη της Σφακτηρίας, ο Κλέων έδρεψε τη δόξα του θριάμβου και πιστεύοντας ότι είναι μέγας πολεμιστής εκστράτευσε εναντίον του Βρασίδα. Στο μεταξύ η στάμνα κυλούσε …
  • Μέχρι που έσπασε! ακούστηκε στο μεταξύ μια επερχόμενη φωνή.

Ήταν ο Αλκιβιάδης.

  • Παπάγια! Ο Κλέων ηττήθηκε. Ο Κλέων έχει φύγει! Τώρα είναι η ώρα μου! Πάνω στην Πνύκα!

Και με μιας, εξαφανίστηκε.

  • Στην Πνύκα, λοιπόν, κι εγώ θα έχω μια νέα κωμωδία που θα τιτλοφορείται Αλκιβιάδης.
  • Μάλλον έχεις δίκιο, απάντησε ο Λουκίλιος. Δεν αξίζει να θρηνούμε για όλα αυτά. Γι’ αυτό, ας γελάσουμε!

Ο Αλκιβιάδης στεκόταν πάλι στο βήμα της Πνύκας. Ήταν εξοικειωμένος εκεί πάνω, και είχε πάντα ακροατήριο γιατί δεν ήταν βαρετός. Έτσι, όπως ήταν παραχαϊδεμένος απ’ όλους, φαινόταν αναζωογονημένος με την τραγελαφική αναίδειά του.
Κάτω από το βήμα το ομιλητή, διακρίνονταν ανάμεσα σε άλλους, ο συνετός, έξυπνος και ευγενής Νικίας, ο οποίος πάντα επιζητούσε τη διαμεσολάβηση μεταξύ Σπάρτης και Αθήνας, αλλά με τη διστακτικότητα που τον διέκρινε, συχνότερα έβλαπτε παρά ωφελούσε.
Ο Αλκιβιάδης που γνώριζε τον Νικία και την πολιτική του, καθώς έτρεμε την αντιπολίτευσή του, αποφάσισε να κάνει έναν επιδέξιο αιφνιδιαστικό ελιγμό. Δεν θα μιλούσε για τη Σπάρτη και την Αθήνα, όπως περίμενε ο Νικίας, αλλά θα γύριζε το θέμα σε κάτι εντελώς διαφορετικό. Ο λαός αγαπούσε τα νέα, και σήμερα θα είχαν κάτι τελείως καινούργιο.

  • Αθηναίοι! άρχισε ο Αλκιβιάδης. Ο Κλέων ηττήθηκε και εξοντώθηκε, γι’ αυτό θέτω το αδιαμφισβήτητο ταλέντο μου την υπηρεσία της πολιτείας. Γνωρίζετε τα μικρά μου λάθη, αλλά τώρα θα μάθετε τα μεγάλα προτερήματά μου  και την αξία μου. Ακούστε, Αθηναίοι! Κάποτε, η Ελλάδα κατείχε τη Μικρά Ασία κι άπλωνε τα φτερά της ανατολικά. Ο βασιλιάς των Περσών άλωσε τις αποικίες μας, τη μια μετά την άλλη, και τώρα βρίσκεται στη Θράκη. Αφού δεν μπορούμε πια να προχωρήσουμε ανατολικά, πρέπει να στραφούμε δυτικά, προς τη δύση του ήλιου. Έχετε ακούσει, λίγο ή πολύ, να γίνεται κάποιος ασαφής λόγος για το κράτος της Ρώμης που όσο πάει και επεκτείνεται. Οι συμπατριώτες μας είχαν από νωρίς κατακτήσει το μέρος αυτό της ιταλικής χερσονήσου που λέγεται  Τάρας κι έτσι είμαστε κοντινοί γείτονες με τους Ρωμαίους. Και το πιο όμορφο από τα νησιά, η πλούσια Σικελία, έγινε δική μας. Όμως, με την πάροδο του χρόνου, οι Ρωμαίοι έχουν περικυκλώσει τις αποικίες μας και απειλούν την αυθυπαρξία τους. Οι Ρωμαίοι διεισδύουν όχι μόνο σ’ εμάς, αλλά και στα βόρεια προς τη Γαλατία και τη Γερμανία και στα νότια προς την Αφρική. Ο βασιλιάς των Περσών που μέχρι τώρα ήταν εχθρός μας, έγινε σχεδόν φίλος μας, και η απειλή δεν λέγεται πια Πέρσης αλλά Ρωμαίος. Γι’ αυτό, και με τη σκέψη στο μέλλον, σας λέω, Αθηναίοι: πάμε στην Ιταλία, πάμε στη Σικελία. Από τη Σικελία θα μπορούσαμε μετά να ανταγωνιστούμε με τους Ρωμαίους για την κυριότητα της Ισπανίας και τις στήλες του Ηρακλή. Με την κατοχή της Σικελίας έχουμε το κλειδί της Αιγύπτου. Με τη Σικελία προστατεύουμε τον απειλούμενο Τάραντα, με την Σικελία θα μπορούσαμε σε ώρα ανάγκης να εγκαταλείψουμε το βυθιζόμενο σκάφος της Ελλάδας. Ο κόσμος είναι μεγάλος, γιατί καθόμαστε και μουχλιάζουμε εδώ στα ερειπωμένα μέρη; Η Ελλάδα είναι μια στυμμένη χώρα, πάμε να βρούμε νέα μέρη. Η Ελλάδα είναι ένα προσαραγμένο καράβι, ας φτιάξουμε ένα καινούργιο και να κάνουμε μια αργοναυτική εκστρατεία στη νέα Κολχίδα, για να φέρουμε καινούργια χρυσόμαλλα δέρματα, ακολουθώντας το δρόμο του ήλιου προς τα δυτικά! Αθηναίοι, πάμε στη Σικελία!

Οι νέες προοπτικές που άνοιξε ο ρήτορας ευαρέστησαν τους δημότες που ήταν κουρασμένοι με τα της Σπάρτης και του Βασιλείου των Περσών που δεν είχαν τελειωμό. Καθώς άναψαν τα αίματά τους από το φόβο της ανερχόμενης Ρώμης, τα, το νεογνό της λύκαινας, υποδέχτηκαν την επιπόλαια πρόταση με συγκαταβατικές φωνές και υπερυψωμένα χέρια.
Ο Νικίας ζήτησε το λόγο και χτύπησε τον κώδωνα του κινδύνου, αλλά κανένας δεν άκουγε. Η σκυθικά όργανα τάξης στην Πνύκα, δεν μπορούσαν να τον εξασφαλίσουν ακροατές. Κι όταν ο Νικίας διέβλεψε, ότι δεν θα μπορούσε να εμποδίσει την επιχείρηση, έθεσε τον εαυτό του στη διάθεση του Αλκιβιάδη κι άρχισε να εξοπλίζει τη ναυτική δύναμη.
*
Η Ασπασία έμεινε χήρα μετά το θάνατο του Περικλή και τον είχε πενθήσει για πολύ καιρό μέχρι τώρα. Το ημικύκλιο δεν υπήρχε πια, αλλά από τους λιγοστούς φίλους που απόμειναν δεχόταν ενίοτε επίσκεψη. Ο πιο πιστός ήταν ο Σωκράτης. Και τώρα, ένα απόγευμα, καθόταν στο μικρό σπίτι της με την πλίνθινη σκεπή, κοντά στην όχθη του Κηφισού.

  • Όχι, Ασπασία, έλεγε ο Σωκράτης. Εγώ συνέστησα να μην γίνει η εκστρατεία στη Σικελία, το ίδιο κι ο Νικίας και ο αστρονόμος Μέτων, αλλά θα γινόταν. Ο Αλκιβιάδης είχε εξασφαλίσει έναν ευνοϊκό χρησμό από το ιερό του Άμμωνα.
  • Πιστεύεις στους χρησμούς, Σωκράτη;
  • Και ναι και όχι! Όπως ξέρεις, έχω το δικό μου δαιμόνιο, το οποίο προειδοποιεί αλλά ποτέ δεν προτρέπει, συμβουλεύει αλλά δεν προστάζει. Σε μεγάλο βαθμό, αυτή η εσωτερική φωνή μου είπε: η Ελλάδα δεν θα κατακτήσει τον κόσμο!
  • Η Ρώμη θα το κάνει αυτό;
  • Ναι, αλλά για κάποιον άλλον.
  • Γνωρίζεις, ότι η μεγάλη ιδέα του Περικλή ήταν η ενωμένη Ελλάδα, η σύμπραξη όλων των κρατών…
  • Αυτό ήταν η επιθυμία του Περικλή, αλλά η θέληση των θεών ήταν άλλη. Το όραμα του Αλκιβιάδη για μια Ελλάδα κοσμοκράτειρα ήταν επίσης μεγάλο, αλλά τα οράματα των θεών ακόμα μεγαλύτερα.
  • Τι πιστεύεις να φέρει στην Αθήνα ο θάνατος του Κλέωνα;
  • Τίποτα! Μετά από τον Κλέωνα έρχεται ο Άνυτος. Ο Κλέων είναι παντοτινός, γιατί Κλέων είναι το όνομα μιας ιδέας. 

Ο Πρωταγόρας, κάπως νυσταλέος και γερασμένος, εμφανίστηκε στην εσωτερική αυλή.

  • Να κι ο Πυθαγόρας, εκεί!
  • Ο σοφιστής! Δεν τον αγαπώ, είπε η Ασπασία, είναι ένας φιλόσοφος που ροκανίζει σε κομματάκια όλη τη θέληση. Οι σκοτούρες του καταπονούν όλη την αποφασιστικότητα.
  • Μιλάς αληθινά και κατανοητά, Ασπασία, και σε συνθήκες άλλων εποχών θα καθόσουν πάνω στον τρίποδα της Πυθίας, για να δίνεις χρησμούς. Μπορεί να μην γνωρίζεις  τι λες, ως ιέρεια, αλλά κάποιος θεός μιλάει μέσα από εσένα.
  • Όχι, Σωκράτη, εγώ λέω τις δικές σου σκέψεις, αυτό είναι όλο κι όλο!

Ο Πρωταγόρας παρουσιάστηκε μπροστά:

  • Πένθος  στην Αθήνα, πένθος στην Ελλάδα! Αλλοίμονο! Είπε αντί χαιρετισμού.
  • Τι λες, Πρωταγόρα;
  • Ο Φειδίας, ο αλησμόνητος, πέθανε στη φυλακή.
  • Αλλοίμονο, τότε, κάποιος πρέπει να τον σκότωσε.
  • Έτσι λέγεται στην πόλη.
  • Ο Φειδίας πέθανε!
  • Λέγεται ότι μάλλον δηλητηριάστηκε, αλλά δεν χρειάζεται να είναι αλήθεια.
  • Όλοι πεθαίνουν πριν την ώρα τους εδώ στην Αθήνα, πότε έρχεται η σειρά μας…
  • Πότε έρχεται η σειρά μας;
  • Πέφτουμε από τα θανατηφόρα πυθώνεια βέλη; Αλήθεια, μας αφανίζουν σαν σπουργίτια.
  • Είμαστε παιδιά του Απόλλωνα, θα μπορούσε ο πατέρας να μας σκοτώσει;
  • Ο Κρόνος ξαναγύρισε να φάει τα παιδιά του.

Ο Σωκράτης βυθίστηκε στις σκέψεις του κι έμεινε όρθιος:

  • Έχουμε εξοργίσει τους θεούς!

Ο Λουκίλιος, ο Ρωμαίος, μπήκε μέσα.

  • Κοίτα ο Ρωμαίος! Είπε ο Σωκράτης, ο κυρίαρχος του μέλλοντος και του κόσμου. Τι έχει να μας αναγγείλει;
  • Έρχομαι να προειδοποιήσω τον Πρωταγόρα. Θα εξοριστεί.
  • Εγώ;
  • Είσαι εξόριστος.
  • Με ποια ιδιότητα;
  • Με την ιδιότητα του βλάσφημου. Έχεις απαρνηθεί τους θεούς της πολιτείας.
  • Ποιος είναι ο καταδότης;
  • Ο πανταχού παρόν και αόρατος Συκοφάντης.
  • Όλα είναι πιθανά, τίποτα δεν είναι σίγουρο! Συγκατένευσε ο Πρωταγόρας.
  • Αυτό, μάλιστα, είναι σίγουρο.
  • Πάντως, μπροστά σ’ αυτή τη βεβαιότητα καταρρέει το νοητικό μου οικοδόμημα, όπως καταρρέει κάθε τι άλλο!
  • Τα πάντα ρεί! Όλα κινούνται, όλα μεταβάλλονται, τίποτα δεν κρατάει για πάντα, τα πάντα έχουν μια αρχή, μια εξέλιξη κι ένα τέλος.
  • Αντίο Ασπασία, Σωκράτη, φίλοι πατρίδα! Καλό ταξίδι!

Ο Πρωταγόρας έφυγε με τον μανδύα του πάνω στο κεφάλι.

  • Θα της λείψει ο Πρωταγόρας, της Αθήνας; ρώτησε η Ασπασία.
  • Αυτός έμαθε τους Αθηναίους να σκέφτονται, ν’ αμφιβάλλουν, και η αμφιβολία είναι η αρχή της σοφίας.
  • Ο Αριστοφάνης σκότωσε τον Πρωταγόρα και θα σκοτώσει κι εσένα κάποια φορά, Σωκράτη.
  • Το έχει ήδη κάνει, η γυναίκα μου βρίσκει τη χαρά της κατά εκεί, αλλά εγώ ζω.
  • Α, να ο Πλάτωνας, φαίνεται ολέθρια καταβλημένος. Μαντεύω ότι έχουμε νέα λυπηρά μαντάτα.
  • Μαντεύω; Ορκίζομαι! Λέγε μας, Πλάτωνα, το πένθιμο τραγούδι.
  • Τραγούδια, γιατί είναι πληθυντικός. Ο Αλκιβιάδης κατηγορήθηκε και ανακλήθηκε.
  • Τι έκανε;
  • Πριν το ταξίδι του, έχει γκρεμίσει όλους τους ανδριάντες του Ερμή στην Αθήνα.
  • Παραείναι πολλοί για έναν άνθρωπο, δεν θα το μπορούσε.
  • Η κατηγορία είναι συγκεκριμένη: Τους θεούς της πολιτείας!
  • Και τώρα, οι θεοί εκδικούνται!
  • Οι θεοί της Ελλάδας μετακόμισαν στη Ρώμη.
  • Είπες κάτι, εσύ εκεί;
  • Έρχεται το δεύτερο στη σειρά: οι Αθηναίοι ηττήθηκαν στη Σικελία, ο Αλκιβιάδης δραπέτευσε στη Σπάρτη, και το τρίτο στη σειρά: ο Νικίας αποκεφαλίστηκε.
  • Αν είναι έτσι, ας πάμε ν’ αγοράσουμε τάφους στον Κεραμεικό!

*

Στο ιερό της Νέμεσης, στην Αγορά, ο βυρσοδέψης Άνυτος σπιθοβολούσε κοντά στον Θρασύβουλο, έναν μέχρι τότε άγνωστο, αλλά τώρα λατρευτό πατριώτη.
Ο Άνυτος θορυβούσε:

  • Ο  Αλκιβιάδης είναι στη Σπάρτη. Η Σπάρτη ζητά τη βοήθεια των Περσών, το μόνο που μας απομένει είναι να κάνουμε το ίδιο.
  • Να πάμε στον εχθρό; Αυτό είναι προδοσία.
  • Δεν υπάρχει κάτι άλλο.
  • Κάποτε υπήρχαν Θερμοπύλες και Σαλαμίνα!
  • Τώρα, όμως, υπάρχει η Σπάρτη, και οι Σπαρτιάτες βρίσκονται στη Δεκέλεια. Οι απεσταλμένοι μας έχουν ήδη αποπλεύσει για την Περσία.
  • Τότε να κατεβάσουμε το άγαλμα της Αθηνάς από τον Παρθενώνα, Άνυτε! Κοίτα τις πλάτες μου, δεν θέλω να δείξω το πρόσωπό μου, γιατί ντρέπομαι τώρα που φεύγω.

Ο Άνυτος έμεινε μόνος για μια στιγμή, έξω από την είσοδο του ιερού. Εκεί κοντοστάθηκε λίγο και ύστερα μπήκε στην αίθουσα.
Η ιέρεια Θεανώ φαινόταν να τον περίμενε. Ο Άνυτος πήρε το λόγο:

  • Έχεις εκτελέσει την εντολή του συμβουλίου;
  • Ποια εντολή;
  • Θα έβγαζες ανάθεμα στον εχθρό της πατρίδας, τον Αλκιβιάδη.
  • Όχι, τη μόνη εντολή που έχω είναι να ευλογώ.
  • Έχουν σταματήσει οι θεές της Εκδίκησης να απονέμουν δικαιοσύνη;
  • Δεν έχουν ποτέ τους προσχωρήσει στην εκδίκηση των θνητών.
  • Δεν πρόδωσε τη χώρα του ο Αλκιβιάδης;
  • Η χώρα του Αλκιβιάδη είναι η Ελλάδα, όχι η Αθήνα, και η Σπάρτη βρίσκεται στην Ελλάδα.
  • Γίνανε οι θεοί και σοφιστές;
  • Οι θεοί μπορούν να σιωπούν.
  • Τότε μπορείς να κλείσεις το ιερό, όποτε να ‘ναι.

*

Ο αδιόρθωτος Αλκιβιάδης είχε, πράγματι, δραπετεύσει από την Σικελία στον εχθρό, στη Σπάρτη, και συνέτρωγε τώρα με τον βασιλιά Άγη, γιατί η Σπάρτη έχε διατηρήσει τη βασιλικό πολίτευμα, ενώ η Αθήνα το είχε από νωρίς απορρίψει.

  • Φίλε μου, έλεγε ο βασιλιάς, δεν ήθελα να τρως στο επίσημα κοινό τραπέζι, εσύ που είσαι συνηθισμένος στο λαμπερό συμπόσιο της Ασπασίας στην Αθήνα.
  • Εγώ;, Οϊ, οϊ! Η πιο απλή διατροφή υπήρξε πάντα ο κανόνας μου, κοιμάμαι με τον ήλιο και ξυπνώ με τον ήλιο, δεν γνωρίζεις πόσο αυστηρός είμαι με τον εαυτό μου.
  • Όταν το λες εσύ αυτό, πρέπει να το πιστέψω. Σ΄ έχουν συκοφαντήσει, δηλαδή, με τη φημολογία. 
  • Συκοφαντήσει; Ναι, ασφαλώς! Θυμάσαι τους ανδριάντες του Ερμή που έγιναν αφορμή για την πτώση μου, χωρίς να τους έχω γκρεμίσει.
  • Είναι κι αυτό ψέμα;
  • Είναι ψέμα.
  • Λοιπόν, πες μου ένα άλλο πράγμα, πιστεύεις ότι είναι θέλημα των θεών, τώρα, να κερδίσει η Σπάρτη την Αθήνα;
  • Τόσο σίγουρα και σωστά, όπως η αρετή θα νικήσει την κακία. Η Σπάρτη είναι η κατοικία όλων των αρετών και η Αθήνα όλων των κακιών.
  • Λένε ότι όλοι Αθηναίοι έγιναν από γυναίκες άνδρες. Είναι αλήθεια αυτό;
  • Βέβαια, τόσο βαθιά είναι βουτηγμένοι, και γι’ αυτό θα ‘πρεπε να εκριζωθούν από τη γη.
  • Τώρα βλέπω, ότι δεν είσαι αυτός που πίστευα, και θα σ’ αναθέσω τη διοίκηση του στρατεύματος. Πάμε εναντίον της Αθήνας, τώρα;
  • Είμαι έτοιμος.
  • Και χωρίς ενδοιασμούς εναντίον της γενέτειρας πόλης σου;
  • Εγώ είμαι Έλληνας, δεν είμαι Αθηναίος. Η Σπάρτη είναι η πρωτεύουσα της Ελλάδας.
  • Ο Αλκιβιάδης είναι μεγάλος. Πάω τώρα στον στρατηγό και το βράδυ εκστρατεύουμε.
  • Πήγαινε βασιλιά, και ο Αλκιβιάδης ακολουθεί.

Ο βασιλιάς έφυγε, αλλά ο Αλκιβιάδης δεν ακολούθησε αμέσως, γιατί πίσω από τις κουρτίνες του γυναικωνίτη έστεκε η βασίλισσα και περίμενε. Όταν άδειασε ο χώρος, έσπευσε μέσα.

  • Αλκιβιάδη μου, βασιλιά μου!
  • Βασίλισσα, αποκαλείς τον υπηρέτη σου βασιλιά;
  • Γιατί η Σπάρτη σε τίμησε, γιατί σ’ έχω στα βαθύτερα της καρδιάς μου, γιατί είσαι γεννημένος από γένος ηρώων.
  • Ο βασιλιάς Άγης ο δεύτερος ζει.
  • Όχι πολύ ακόμα. Νίκησε στην πρώτη μάχη σου και ο Άγης είναι πεθαμένος.
  • Τώρα αρχίζει η ζωή να χαμογελάει στον σκληρά δοκιμαζόμενο εξόριστο. Αν γνώριζες τα παιδικά μου χρόνια με τα βάσανά τους, τα παιδικά μου χρόνια με τις στερήσεις τους. Το κρασί δεν είχε ωριμάσει για εμένα, η γυναίκα δεν είχε πλαστεί για εμένα. Δεν γνώριζα τον Βάκχο. Η Αφροδίτη δεν ήταν η θεά μου. Η εγκρατής Άρτεμη και η σοφή Αθηνά καθοδηγούσαν τις νεανικές μου συγχύσεις προς τον σκοπό μου, ο οποίος ήταν η γνώση, η σοφία και η τιμιότητα. Βασίλισσα Τιμία, όταν για πρώτη φορά μοιράστηκα το κρεβάτι σου…
  • Ησυχία!
  • Κατάλαβα ότι η ομορφιά είναι κάτι περισσότερο από τη σοφία και…
  • Ησυχία, ακούνε!
  • Ποιος ακούει;
  • Εγώ, ο Λύσανδρος, ο στρατηγός! Απάντησε μια κοφτερή φωνή, και στάθηκε στη μέση του πατώματος.
  • Τώρα σε ξέρω Αλκιβιάδη κι έχω το κεφάλι σου στον έναν κόρφο μου, αλλά στον άλλον έχω την τιμή της Σπάρτης. Εξαφανίσου πριν σε αναζητήσω.
  • Δεν άκουσε καλά, Λύσανδρε!
  • Φύγε, κάνε μας τη χάρη να φύγεις! Πενήντα οπλίτες, εκεί έξω, περιμένουν το κεφάλι σου.
  • Πόσοι είπες; Πενήντα;. Αν είναι έτσι δραπετεύω, γιατί δεν μπορώ να τα βάλω με πάνω από τριάντα. Βασίλισσά μου, αντίο! Πίστευα τη Σπάρτη για καλύτερη από έτσι. Αυτό δεν θα είχε συμβεί ποτέ στην Αθήνα. Πάω στο περσικό βασίλειο, όπου έχουν καλύτερη κατανόηση κι όπου δεν θα τρέφομαι με  μέλλαν ζωμό.

 

*

Κι έτσι ο Αλκιβιάδης βρίσκεται στον μεγαλοπρεπή Τισσαφέρνη. Κι ο Αλκιβιάδης, ο ρήτορας, λέει:

  • Μάλιστα, ο δάσκαλός μου ο Πρωταγόρας μου ‘μαθε μια φορά ότι το κάθε τι γεννιέται από το αντίθετό του, γι’ αυτό, βλέπεις, ο νους μου μπορεί  να χωρέσει όλες τις αντιθέσεις. Η Αθήνα και η Σπάρτη μου είναι το ίδιο αγαπητές, δηλαδή αυτό σημαίνει το ίδιο μισητές, οι θεοί της μιας και οι αρετές της άλλης.
  • Έχεις μεγάλη καρδιά, ξένε, χωράει και την Περσία;
  • Τον κόσμο, ολόκληρο!
  • Τι γνώμη έχεις, τότε, για τη δική μας πρωτεύουσα;
  • Αγαπώ όλες τις πρωτεύουσες.
  • Αλλά για τη στιγμή, θα σ’ αρέσει περισσότερο η δική μας.
  • Κι εγώ, έτσι νομίζω.
  • Και οι σύμμαχοί μας, θα σ’ αρέσουν, επίσης.
  • Συγγνώμη, ποιος είναι ο σύμμαχός σας, αυτή τη στιγμή;
  • Σήμερα είναι η Σπάρτη.
  • Καλά, τότε η Σπάρτη μ’ αρέσει.
  • Κι αν αύριο είναι η Αθήνα;
  • Κι εμένα θα μ’ αρέσει η Αθήνα, αύριο.
  • Ευχαριστώ! Τώρα καταλαβαίνω ότι η Ελλάδα ολοκλήρωσε τον κύκλο της. Αφού είναι τόσο διεφθαρμένη, η παλιά Ελλάδα, αξίζει δεν αξίζει την κατάκτηση.
  • Ο Πυθαγόρας δίδαξε ότι ο άνθρωπος είναι το μέτρον του παντός, γι αυτό κι εγώ μετρώ την αξία όλων των πραγμάτων με βάση τον εαυτό μου. Ό,τι έχει αξία για εμένα, το εκτιμώ.
  • Τέτοια πράγματα μαθαίνετε από τους προφήτες σας; Τότε έχουμε καλύτερους. Γνωρίζεις τον Ζαρατούστρα;
  • Για να σας είμαι ευχάριστος, θα ευχόμουν να τον είχα γνωρίσει από παιδί.
  • Τότε θα μπορούσες να ξεχωρίζεις το καλό από το κακό, το φως από το σκοτάδι. Τον Ορμούζντ από τον Άχριμαν. Και θα είχες ζήσει με την ελπίδα για την τελική  νίκη του φωτός και την καθολική συμφιλίωση μέσω του μαρτυρίου.
  • Μπορώ βέβαια να προσπαθήσω. Πρόκειται για μεγάλο βιβλίο;
  • Πώς λέγονται τα ιερά σας βιβλία;
  • Ιερά; Τι είναι αυτό;
  • Από πού αντλείτε τη θρησκεία σας, τη γνώση για τους θεούς;
  • Από τον Όμηρο, πιστεύω.
  • Δεν πιστεύετε ότι ο Δίας είναι ο ύψιστος όλων, ο κυρίαρχος του κόσμου;
  • Και βέβαια το πιστεύω.
  • Είναι, όμως, επίορκος και παιδεραστής.
  • Μάλιστα! Και τι μπορεί να κάνει κανείς με αυτό!

Ο Τισσαφέρνης σηκώθηκε:

  • Άκου, φιλοξενούμενε! είπε.
  • Δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα μαζί, γιατί δεν υπηρετούμε τους ίδιους θεούς. Μας αποκαλείτε Βαρβάρους. Ίσως ξένοι στην αρχή, αλλά πρωτόγονοι μετά. Δεν έχω λόγια αρκούντως αδιάντροπα, για λαό που λατρεύει τέτοιους θεούς. Οι Αθηναίοι βρωμούν σαπίλα τώρα, σαν κι εσένα, και σ’ έχουν συγχωρέσει. Εδώ έξω στέκεται ένας απεσταλμένος από την Αθήνα και ικετεύει για να γυρίσεις πίσω. Πήγαινε στην Αθήνα, εκεί είναι η θέση σου!
  • Στην Αθήνα; Ποτέ! Δεν τους εμπιστεύομαι.
  • Και αυτοί δεν εμπιστεύονται εσένα, ταιριάζετε! Πήγαινε στην Αθήνα και πες στους συμπατριώτες σου: ότι ο Πέρσης δεν τους θέλει για να τους έχει! Η κληματαριά αποζητά την φρέσκια φτελιά, αλλά όχι και τα λάχανα!

Ο Αλκιβιάδης άρχισε να κόβει βόλτες στο πάτωμα, Αυτό σήμαινε ότι δίσταζε.

  • Είναι πραγματικά εκεί έξω ο Αθηναίος; Ρώτησε.
  • Είναι εκεί γονατιστός για να ζητήσει από τον προδότη Αλκιβιάδη τη χάρη να γίνει ο αρχηγός τους. Άκου, όμως, εσύ είσαι βέβαια ο άνθρωπος του λαού;
  • Βέβαια, φυσικά.
  • Τότε πρέπει ν’ αλλάξεις θέση, γιατί τώρα επικρατούν οι ευγενείς στην Αθήνας
  • Ναι, έτσι είναι όπως τα λες, βέβαια, ναι, εγώ είμαι ευγενής. Ο επιφανέστερος όλων στην πόλη.
  • Στρίψε, ψάξε ένα μαστίγιο.

Ο Αλκιβιάδης είχε σταματήσει:

  • Πιστεύω ότι παρόλα αυτά πρέπει να μιλήσω στον Αθηναίο!
  • Να το κάνεις! Μίλα αθηναϊκά με αυτόν, δεν καταλαβαίνει περσικά.

*
Ο Αλκιβιάδης γύρισε στην Αθήνα, η θανατική του ποινή ακυρώθηκε και ως στρατηγός νικητής παρέλασε νικηφόρα από τον Πειραιά. Η εύνοια, όμως, ήταν προσωρινή και αφού τον είχαν υποπτευθεί για φιλόδοξα, βασιλικά σχέδια, δραπέτευσε πάλι, αυτή τη φορά στον Πέρση σατράπη Φαρναβάζο. Καθώς δεν μπορούσε να ζήσει χωρίς ραδιουργίες, ανακατεύτηκε πάλι, αποκαλύφτηκε και δικάστηκε σε θάνατο.
*
Ο Αλκιβιάδης καθόταν σε μια φίλη του και συζητούσαν  με όλη την ησυχία τους.

  • Πιστεύεις , Τιμάνδρα, ότι ο Κύρος στρέφεται εναντίον του αδερφού του Αρταξέρξη για να πάρει το θρόνο της Περσίας;
  • Είμαι σίγουρη γι’ αυτό, όπως είμαι σίγουρη κι ότι έχει μαζί του δέκα χιλιάδες Αθηναίους υπό τον Ξενοφώντα.
  • Γνωρίζεις αν έχει προειδοποιηθεί ο Αρταξέρξης;
  • Το γνωρίζω.
  • Ποιος μπόρεσε να τον ειδοποιήσει;
  • Εσύ το ‘κανες αυτό.
  • Το γνωρίζει αυτό ο Κύρος;
  • Ναι, το γνωρίζει.
  • Ποιος μ’ έχει προδώσει;
  • Εγώ!
  • Τότε είμαι χαμένος.
  • Και βέβαια είσαι.
  • Σκέψου, ότι θα έπεφτα για μια γυναίκα.
  • Μπορούσες να περιμένεις κάτι άλλο, Αλκιβιάδη;
  • Πραγματικά όχι! Δεν μπορώ να φύγω;
  • Όχι εσύ, αλλά εγώ.
  • Βλέπω καπνό, έπιασε φωτιά το σπίτι;
  • Ναι έπιασε. Κι από έξω τοξότες.
  • Τα ευχάριστα τέλειωσαν. Ξαναγυρίζουμε στα δυσάρεστα.…
  • Και ακολουθεί σάτιρα.
  • Καίει στα πόδια, διαφορετικά ο θάνατος έρχεται με κρύο.
  • Κάθε τι γεννιέται από το αντίθετό του, Αλκιβιάδη.
  • Δώσε μου ένα φιλί.

Εκείνη τον φίλησε, τον πιο όμορφο άνδρα της Αθήνας.

  • Ευχαριστώ!
  • Πήγαινε στο παράθυρο, θα δεις κάτι!

Ο Αλκιβιάδης πήγε στο παράθυρο:

  • Τώρα βλέπω, μάλιστα …

Με μιας, τον βρήκε ένα βέλος.

  • Τώρα, αντίθετα,, δεν βλέπω τίποτα. Πραγματικά σκοτεινιάζει, κι εγώ που πίστευα ότι θα φωτίσει.
Η Τιμάνδρα δραπέτευσε, μόλις άρχισε να καίγεται το πτώμα